"STUCK AT CHIMKENT".  

Thumbnails

Dagboek van Jaap Verseput 3 tot en met 27 mei 1993.

Voor Cebeco International Projects heeft Jaap Verseput in Kazachstan technische en teelt adviezen gegeven over de teelt van aardappelen

Hij heeft daar een dagboek over geschreven. Hieronder volgen een aantal fragmenten en foto’s uit dat dagboek, het hele dagboek is te verkrijgen door f 25,- over te maken op rabo schouwen-duiveland   3751 04 755. U kan ook eerst telefonisch contact opnemen 0111 401203, of  e mailen:  zobuvers@euronet.nl


Sovchose Burcharsky Zuid-Kazachstan

3 tot 27 mei 1993

Maandag 3 mei 1993 "Nieuw avontuur". Vertrek van huis om 11.30 uur. We worden opgehaald door de Schiphol taxi van Lemson (f 80.- declareren).

Het is voor mij een bijzondere ervaring alles zo achter te laten. Het bedrijf is volgens mij in zeer goede handen bij Oos en Ad. Oos komt nog even langs om te waarschuwen dat er duiven op de erwten zitten. Hij gaat samen met Ad allereerst alles snel doorrijden met de schuffelbalk.

Ik heb langzamerhand erg veel zin in dit nieuwe avontuur. Samen met Ronnie Luteyn reis ik naar Schiphol. Ronnie heeft alweer allerlei verhalen over Rusland. Hij komt in Noord-Kazachstan te zitten. Het kan daar nu nog koud zijn en nog geen geschikt weer om aardappelen te zetten. Samen met Lieuwe gaat hij er nu wat vroeger naar toe om de Samé- trekker van vorig jaar een revisie te geven. Er is geloof ik een zuiger vastgelopen en de versnellingsbak is kapot

Op Frankfurt –luchthaven is een enorm strenge controle op wapens. Mijn zakmes moet ik afgeven en ik zal het pas in Alma Ata terugkrijgen. Alle koffers staan buiten naast het vliegtuig. De passagiers moeten hun eigen koffer aanwijzen, die gaat dan mee. Er blijven aan het eind van dit ritueel enige koffers staan. Zou er een bom in zitten?

We reizen met zeven C.I.P. mensen (Cebeco International Projects), waaronder monteur Lieuwe Visser. Het is leuk Arie Hartman te ontmoeten, ik ken hem van de cursus in maart. Hij is een groentespecialist en is al eerder drie weken weggeweest. Hij gaat nu voor de tweede keer. De vorige keer viel hem het allemaal wel mee. Ze hadden een huisje met een huishoudster, die niet wist wat ze zag bij het openmaken van het overlevingspakket. Van de hagelslag raakte ze helemaal in een euforie, chocolat, chocolat!

**********

"Stuck".

Na een lange vlucht en weinig slaap is het bij aankomst in Alma Ata zes uur dinsdagochtend. We worden opgewacht door Jan Willem Bulthuis (regiomanager) en een aantal chauffeurs. Jan Willem resideert in een hotel, we eten er wat en kunnen op zijn kamer ongeveer tien minuten even slapen, maar geregeld gaat de telefoon en wijzigt J.W.B. zijn plannen wat betreft machine onderdelen enz.

Om elf uur zijn we, samen met Jan Hilberts, weer op het vliegveld voor een binnenlandse vlucht naar Chimkent

We zullen worden opgehaald door iemand van de betreffende sovchose, maar er is niemand. Na een half uur wordt Jan uiteindelijk opgehaald. Om 15.00 uur sta ik helemaal alleen op Chimkent airport. Ik heb geen adres van mijn eindbestemming en een telefoon die "ni rabotaet" (niet werkt)

Woensdag 5 mei



"Peperduur hotel".

Het grote balen en het gevoel "Stuck in Chimkent" begint zich behoorlijk van mij meester te maken. Om half acht 's ochtends weer geprobeerd te bellen naar Alma Ata, maar de telefoons op het vliegveld doen het niet. De muntjestelefoon werkt in zoverre niet, dat de muntjes niet willen vallen. Ik heb tot drie keer toe Jan Willem z'n stem gehoord, maar ik kan verder geen contact krijgen. Ook alle andere nummers geprobeerd. Tegen elven begin ik gigantisch te balen. Er zijn ongeveer vier mensen voor mij bezig geweest contact te krijgen met Burcharsky sovchose. Niets helpt en niets lukt.

Met behulp van een jongen die Engels spreekt, ben ik naar Chimkent gereisd per bus ( kost twee maal vijf roebel en hij gaat met me mee). Hij beweert bij het Agronomisch Instituut verder te kunnen komen. Maar eerst wil hij bier gaan drinken. Ik heb daar absoluut geen zin in. Ik moet en zal contact krijgen met Burcharsky.

Op het Agrarisch Regiokantoor hebben we blijkbaar een big shot te pakken, want binnen een half uur is de directeur van Burcharsky er. Een enorme zorg minder, want er is ook een Duits-Russische tolk en alles lijkt weer wat beter. Men weet echter niets van een afspraak op het vliegveld, maar dat doet er nu allemaal niet meer toe.

Ook zijn ze bezig een huisje voor me in te richten, maar dat zal pas over twaalf dagen klaar zijn. De containers met trekkers en andere apparatuur staan al klaar, zo schijnt het. Hij verwacht dat er in één van de containers een Mercedez voor de directeur zit. Dat wordt dus nog een tegenvaller.

Om toch een slaapplaats te hebben, zit ik nu in het Chimkent Central Hotel. Een peperduur hotel ($ 60.-), althans de kamer waarin ik zit. De directeur moet en zal dat met de andere directeur regelen, gevolg....het duurt uren.

Het is een duur hotel met veel vergane glorie. Veel lekplekken, gebladderde verf enz. Ik loop door de gang en zie een werkvrouw een flinke slok water uit een kan nemen, vervolgens ...  bzzzz, zo sproeit ze de drie planten die daar in de gang staan.

Donderdag 6 mei



"Burcharsky".

Vanochtend wordt ik door de tolk Pete Alexandrowich opgehaald. Eindelijk naar sovchoz Burcharsky.

In het hotel valt op dat bijna niets werkt (ni rabotaet), zoals de liften, het ontbijtrestaurant, de verlichting enz.

Als de lift eindelijk weer werkt, stap ik er met mijn koffers in, maar doordat het aardedonker is, weet ik niet op welke knop ik moet drukken. Dat soort dingen. Vrouwen, die de stoep moeten aanvegen, de rommel in een emmertje gooien en daar weer een stuk mee moeten lopen, enz. Een kruiwagen zou hier een enorme aanwinst zijn.

Eindelijk dan de aankomst op Burcharsky. Zeer vriendelijke mensen, allemaal Kazachen. De directeur is er niet. Ze schijnen hier ongeveer 35.000 schapen te houden.  Iets voor mijn moeder.

De agronoom is een grote, dikke kerel met een vriendelijke kop. Ik stel voor om eens naar de containers te gaan. Ik wil me nu eindelijk wel eens nuttig maken. Er staan ineens ongeveer twintig man om me heen. Ik zie dat het slot opengesneden moet worden. Onmiddellijk is er een grote vrachtwagen met een enorm, viercilinder dieselaggregaat met las- en snij-apparatuur (een soort 'Gerrit'apparaat). Ze hebben het spul zo open. De eerste container met chemicaliën en de tweede met de Samé Laser 150 pk. Prachtige situatie met al die mannen eromheen. Dit vind ik nu intens genieten.

Na veel discussie besluiten we de boel dicht te lassen en te wachten op de twee andere containers. De agronoom is enigszins bang, dat alles gejat wordt, geloof ik. Maar dat zal morgen ook wel zo zijn, denk ik. Nadat we de nummers en inhoud gecontroleerd hebben, last de lasser alles dicht  Er wordt me nog iemand toegewezen, een zekere Sultan, die aardappelexpert wil worden en die mij altijd terzijde zal staan. Lijkt me wel makkelijk in verband met organiseren.

Vervolgens naar de pootgoedopslag. Grote schrik, ze hebben alles al uitgeladen, wel  minder werk voor ons, maar het blijkt dat ze alle rassen door elkaar hebben gelost. E'tjes en A'tjes, Jaerla, Escort en Fresco's ... alles door elkaar. Wat een toestand.

We zullen wel met het planten zien, hoe we dat gaan oplossen.



Chimkent is een echte multiraciale stad met naar men zegt ongeveer honderd verschillende bevolkingsgroepen. Turken, Tadsjiki, Russen, Uzbeken, Afghanen, Kirghizen, Kazachen, Koreanen, Chinezen, Mongolen, enz. Zo op het oog gaat alles onderling nog vriendelijk en welgemoed, maar mijns inziens komt er toch een tijd dat de Kazachen het nodig vinden de Russen er uit te donderen en dan heb je natuurlijk de poppen aan het dansen. Ik denk nog een jaar of drie en het is zover. Veel Russen worden al uit de hoge posten ontslagen.

Zaterdag 8 mei



Pete heeft schapenvlees uit de vriezer gehaald en Jelena gaat vanavond plof (Kazachse schaapsschotel) voor ons prepareren. Ik ga straks boodschappen doen (radijs en komkommer voor de sla en wortelen en uien voor de plof).

Het is nu half twaalf, eindelijk contact met Alma Ata. Daourian aan de lijn, Jan Willem Bulthuis is naar Nederland en Julia is even weg.

Daourian vraagt of ik over een half uurtje terug kan bellen. Ik zal het proberen. Ik vraag hem hoe het gaat. "Many problems" met vliegtickets, containers enz.enz.. Wat een chaos.

Ik word er niet meer koud of warm van. Op het marktje, ongeveer 3 minuten lopen van mijn appartement, heb ik lekkere spullen gekocht, zoals knoflook, peterselie, veldsla, brood, wortelen, uitjes en aardbeien.

Ik werp me maar weer op Donna Tartt. Het wordt nu erg spannend. Wat doet Henry, wat weet de politie, slaat Charles door, zullen de containers ooit aankomen ?

Om half één heb ik contact met Julia. Zij zal de nummers opvragen in Nederland en ik moet tegen vijven terugbellen. Om vijf uur weet ze nog niets, half zes weer bellen. De verbindingen komen vrij makkelijk tot stand opeens. Half zes lukt het na ongeveer tien keer proberen ook weer. Ze heeft nu zinvolle informatie. Van de vier containers die ik gezien heb is er één voor Burcharsky. Met schrik denk ik nu aan een Cebeco container, die ik op een treinwagon langs zag rijden.  We zijn voorlopig nog niet aan het planten, dat is in ieder geval zeker.

Woensdag 12 mei



"Hijskraan gezocht".

Vanochtend weer geïnformeerd op het station. De container staat er nog net als gisteren. De dames op kantoor beweren dat er gisteren een elektrische storing was en dat hij nu echt vandaag zal komen. Pete en ik nemen er genoegen mee.

Vervolgens de vriend van de suikertransactie en 25 miljoen roebel ophalen. Er volgen uitgebreide discussies. Hoe het allemaal precies zit is niet duidelijk, maar hij heeft een cheque die alleen in Moskou inwisselbaar is. En hij wil in Tasjkent suiker kopen. Hij heeft nu iemand gevonden die zolang een flink bedrag cash op zijn bank wil zetten. Euforie. Morgen vertrekt hij naar Tasjkent. We gaan nu naar het handelskantoor waar Pete connecties heeft. Bovendien heeft hij een oogje op Tatjana, de secretaresse. Ik laat de foto's van thuis zien met Victor, Steef en Vera, Karen, schaatsen rijden op de sloot, wat foto's van het bedrijf en het huis. Het is erg geanimeerd en de bazin stelt leuke vragen. Pete vertaalt erg goed en snel .We drinken thee en eten boterhammen met jam. De bazin adviseert Pete nog om olijfolie te kopen.

Op de sovchose spreken we natuurlijk af met Sultan. Het regelen van een kraan moet hij zelf maar doen, dat vind ik nou echt ons werk niet.

We eten wat, Pete moet les gaan geven en gaat weg. Opeens, oh wonder, de container is aangekomen. Pete moet weg, dus Sultan is genoodzaakt zijn auto, een Wolga uit 1980, van stal te halen. Uit alles blijkt dat hij er erg zuinig op is. Eerst zie ik hem sjouwen met benzine, dan olie ... afijn het hele ritueel. Hij rijdt tegen half twee weg om een kraan te regelen en is nu -half vijf- nog niet terug. En ik zit maar weer te wachten. De chauffeur van de vrachtwagen was eerst stoïcijns, maar begint nu ook te balen. Zoals gewoonlijk hangt alles met elkaar samen. Je kan natuurlijk geen kraan regelen als je niet weet wanneer de container aankomt. Je kan pas wat gaan regelen als die is gearriveerd. De chauffeur komt weer te laat terug op het treinstation. Zo loopt alles permanent in het honderd.

Vanavond zal Jelena paddestoelensoep maken, ik ben benieuwd.

Zaterdag 15 mei



"Ergernis".

Ik besef vanmorgen dat mijn ergernis over de onproductiviteit nu toch wel begint toe te nemen. Bij Joop zijn ze al aan het planten en dat gaat zomaar vanzelf goed. Dat is op Burcharsky tot op heden volkomen ondenkbaar. Het is een grote schapenfarm en verdere know-how dan wat tarwe verbouwen hebben ze niet. Als ik om een zaag vraag of welk ander stuk gereedschap, het is er niet. Wat dat betreft is het misschien beter voortaan het gereedschap in één van de eerste containers mee te zenden, vier per container en afgesloten met één groot slot. Nu moet de boel telkens na het werk dichtgelast worden.

Ik heb het tijdschema eens bekeken en zoals het er nu uitziet, wil ik mijn terugreis uitstellen tot vrijdag 28 mei. Dan ben ik zaterdagmiddag thuis, waar ik me natuurlijk wel op verheug.

Voorzover we na kunnen gaan heeft Sultan geen kraan om de container leeg te halen. Toch maar even langs Burcharsky. Niets te bekennen.

Dat komt goed uit want dan kan ik mee naar het geboortedorp van Jelena, Temirlanovka. Haar ouders hebben wat vee en verbouwen groenten. Heel kleinschalig allemaal. Water uit de put. Het water voor de wasmachine moet eerst, in een grote ketel die buiten staat, gekookt worden. Echt ongelooflijk ouderwets aan de ene kant en idyllisch aan de andere kant. We hebben lekkere verse melk gedronken en zijn weer vertrokken.

Weer langs Burcharsky. Sultan staat met tien man om de container heen te discussiëren. Ik zeg: "als er geen kraan is dan proberen we het maar met de voorlader, dat is echter een gammel ding dat alleen met een schok achteruit of vooruit gaat, en de Samé". Het lukt al met al eigenlijk vrij goed dus hebben we eigenlijk één dag verloren met het wachten op de kraan. Om zes uur is alles uitgepakt en zelfs de planter zit snel in elkaar. Er loopt permanent zo'n acht à tien man omheen, een beetje lodderig kijkend van de wodka. Op een gegeven moment maak ik me nog enorm kwaad en brul: "gawariet, gawariet (praten, praten), njet rabotaet". Vanaf dat moment gaat het allemaal aanmerkelijk vlotter.

Attentie: dit waren een aantal fragmenten uit het hele verslag van ongeveer 30 pagina’s en 20 foto’s.

Het totale dagboek is te bestellen door f 25,-- over te maken op:

Rabo schouwen-duiveland, 3751 04755
t.n.v. Jaap Verseput
Tel: 0111 - 40 1203
E-mail: zobuvers@euronet.nl